Ομιλία Παύλου Χρηστίδη, Βουλευτή Νοτίου Τομέα Αθηνών ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής στην Ολομέλεια της Βουλής
Κύριε πρόεδρε,
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,
Θα μου επιτρέψετε να ξεκινήσω με ένα γεγονός που, από χτες, μας έχει συγκλονίσει όλους και που μας υποχρεώνει να κοιτάξουμε κατάματα την πραγματικότητα που βιώνουν πολλοί νέοι δίπλα μας. Αναφέρομαι στα 2 ανήλικα κορίτσια που πήδηξαν από ταράτσα στην Ηλιούπολη. Θέλω, αρχικά, να εκφράσω τον βαθύ μου πόνο στις οικογένειες, στην οικογένεια της κοπέλας που δυστυχώς κατέληξε και τη συμπαράσταση μου και τις ευχές μου από καρδιάς για το άλλο κορίτσι που δίνει μάχη για τη ζωή της. Και αυτό που νιώθω έντονα ότι θέλω να πω είναι ότι πια έχει περάσει ο καιρός που λέγαμε “πρέπει να ασχοληθούμε με τα θέματα ψυχικής υγείας”. Όχι. Θα έπρεπε ήδη να έχουμε ασχοληθεί, οργανωμένα, ως πολιτεία. Θα έπρεπε ήδη να υπάρχει ουσιαστική στήριξη, με εξειδικευμένη παρουσία στα σχολεία, στις γειτονιές, στα σπίτια, με δομές που να δίνουν ουσιαστική βοήθεια και επαγγελματίες που να είναι σε θέση να ακούσουν πριν η απόγνωση γίνει κραυγή. Έχουμε αργήσει πολύ, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι. Και αν για ένα θέμα πρέπει εδώ μέσα να είμαστε ενωμένοι και να κάνουμε ό,τι περνάει από το χέρι μας, είναι αυτό.
Περνάω στα του σημερινού νομοσχεδίου και θα ήθελα να αναφερθώ κυρίως στο άρθρο 71 που αφορά την ΕΥΔΑΠ και τον τρόπο στελέχωσής της.
Μιλάμε για την ΕΥΔΑΠ, μια επιχείρηση με στρατηγική σημασία για το δημόσιο συμφέρον αλλά δεν υπογραμμίζουμε ότι πίσω της υπάρχουν εργαζόμενοι που κρατούν όρθια την καθημερινή λειτουργία της εταιρείας, εδώ και χρόνια, χωρίς όμως η Πολιτεία να αναγνωρίζει έμπρακτα την προσφορά τους. Για να είναι η ΕΥΔΑΠ αυτό που είναι, είναι απαραίτητο να στηρίξουμε τους ανθρώπους αυτούς. Όχι χαριστικά, αλλά επειδή το δικαιούνται.
Από την ενημέρωση που είχα σε συνάντηση που έκανα μαζί τους, σήμερα στην ΕΥΔΑΠ εργάζονται περίπου 650 εργολαβικοί εργαζόμενοι. Άνθρωποι που σε πολλές περιπτώσεις έχουν πίσω τους 10, 15, ακόμη και 17 χρόνια συνεχούς εργασίας. Δηλαδή, έχει σημασία να τονίσουμε ότι δεν πρόκειται για προσωρινές ή έκτακτες ανάγκες που καλύπτονται από τους εν λόγω εργαζόμενους αλλά για πάγιες και διαρκείς ανάγκες της επιχείρησης. Μάλιστα, ενδιαφέρον έχει το γεγονός ότι οι ίδιοι εργαζόμενοι παραμένουν στις ίδιες θέσεις, ενώ οι εργολάβοι αλλάζουν. Αυτό και μόνο αποδεικνύει την πραγματική φύση της εργασιακής τους σχέσης.
Και το ξαναλέω για να γίνει σαφές. Οι άνθρωποι αυτοί εργάζονται δίπλα στο μόνιμο προσωπικό, στους ίδιους χώρους, με τους ίδιους προϊσταμένους, με τις ίδιες ευθύνες και υποχρεώσεις. Κι όμως, αμείβονται πολύ χαμηλότερα.
Και σαν να μην έφτανε αυτό, πολλοί από αυτούς στερούνται βασικά εργασιακά δικαιώματα. Χάνουν άδειες, αποζημιώσεις, ασφαλιστικά δικαιώματα, ακόμη και δικαιώματα που συνδέονται με το ταμείο ανεργίας, εξαιτίας της διαρκούς εναλλαγής συμβάσεων και εργολάβων. Για παράδειγμα, υπάρχουν εργαζόμενοι που δικαιούνται τριετίες και επιδόματα προϋπηρεσίας, αλλά δεν τα λαμβάνουν ποτέ στην πράξη, επειδή κανείς δεν αναλαμβάνει την ευθύνη να τα καταβάλει.
Και ενώ η ίδια η ΕΥΔΑΠ έχει επενδύσει σε αυτούς τους ανθρώπους, μέσω εκπαιδεύσεων και πολυετούς αξιοποίησης της εμπειρίας τους, σήμερα επιλέγει να αγνοεί την τεχνογνωσία που οι ίδιοι απέκτησαν μέσα στην επιχείρηση. Είναι πραγματικά οξύμωρο να θεωρούνται απαραίτητοι για τη λειτουργία της εταιρείας, αλλά αόρατοι όταν έρχεται η ώρα της αναγνώρισης.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,
Η συγκεκριμένη διάταξη δημιουργεί επιπλέον σοβαρούς προβληματισμούς ως προς τη διαφάνεια και την αξιοκρατία των νέων προσλήψεων. Και αυτό γιατί η αξιολόγηση των αιτήσεων ανατίθεται σε τριμελείς επιτροπές που ορίζονται από το Διοικητικό Συμβούλιο της εταιρείας, ενώ καθοριστικό ρόλο αποκτά και η προσωπική συνέντευξη.
Όμως όλοι γνωρίζουμε ότι η συνέντευξη, όταν δεν υπάρχουν αυστηρά, αντικειμενικά και εκ των προτέρων καθορισμένα κριτήρια, μπορεί να μετατραπεί σε εργαλείο αυθαιρεσίας. Και όταν, ταυτόχρονα, περιορίζεται ο έλεγχος του ΑΣΕΠ και ανοίγει ο δρόμος για εμπλοκή ιδιωτικών φορέων επιλογής προσωπικού, τότε γεννώνται εύλογα ερωτήματα.
Και ρωτώ: Γιατί απομακρυνόμαστε από τις εγγυήσεις διαφάνειας και αντικειμενικότητας που διασφαλίζει το ΑΣΕΠ; Γιατί εξαιρούνται η ΕΥΔΑΠ και η ΕΥΑΘ από ένα θεσμικό πλαίσιο που προστατεύει την αξιοκρατία; Και πώς διασφαλίζεται ότι δεν θα δημιουργηθούν συνθήκες φωτογραφικών προσλήψεων;
Το σημαντικότερο όμως είναι άλλο.
Ενώ το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΥΔΑΠ ενέκρινε περισσότερες από 1.200 νέες προσλήψεις, δεν υπάρχει καμία ουσιαστική πρόβλεψη για τους ήδη εργαζόμενους ανθρώπους που κράτησαν όρθια την εταιρεία όλα αυτά τα χρόνια. Καμία ειδική μοριοδότηση της εμπειρίας τους. Καμία μέριμνα για την αναγνώριση της προϋπηρεσίας τους. Και το πιο άδικο, πολλοί από αυτούς αδυνατούν ακόμη και να αποδείξουν την πραγματική τους εμπειρία μέσα στην ΕΥΔΑΠ, επειδή στα ασφαλιστικά τους στοιχεία εμφανίζονται ως εργαζόμενοι εταιρειών καθαρισμού ή φύλαξης.
Δηλαδή η Πολιτεία τούς ζητά να αποδείξουν μια εργασία που η ίδια γνωρίζει ότι προσέφεραν καθημερινά επί χρόνια. Αυτή δεν είναι ούτε αξιοκρατία ούτε θεσμική συνέπεια.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,
Δεν μπορούμε να μιλάμε για σύγχρονο κράτος και ταυτόχρονα να συντηρούμε εργαζόμενους πολλών ταχυτήτων. Δεν μπορούμε να ζητούμε αφοσίωση, επαγγελματισμό και αποτελεσματικότητα χωρίς στοιχειώδη ασφάλεια και αναγνώριση.
Οι εργολαβικοί εργαζόμενοι της ΕΥΔΑΠ δεν ζητούν προνομιακή μεταχείριση. Ζητούν ισότιμη αντιμετώπιση. Ζητούν να αναγνωριστεί η εμπειρία και η προσφορά τους. Ζητούν διαφανείς διαδικασίες, πραγματική αξιοκρατία και σεβασμό στην εργασία τους.
Και αυτή η Βουλή οφείλει να ακούσει τη φωνή τους. Όχι μόνο γιατί είναι ζήτημα εργασιακής δικαιοσύνης. Αλλά γιατί είναι ζήτημα δημοκρατίας, θεσμικής αξιοπιστίας και σεβασμού προς τους ανθρώπους που επί χρόνια στηρίζουν μια δημόσια επιχείρηση ζωτικής σημασίας για την κοινωνία.
